Aldona Grochal

Absolwentka Wydziału Aktorskiego Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej im. L. Solskiego w Krakowie /1980/.

1.07.1977 - 31.08.1987 - Teatr im. J. Słowackiego, Kraków

1.09.1987 - Stary Teatr, Kraków

Debiutowała rolą Meli w „Moralności pani Dulskiej” w reż. Jerzego Krasowskiego na scenie Teatru im. J. Słowackiego. Od 1987 roku jest członkinią zespołu Narodowego Starego Teatru.
Nieodgadniona w swej aktorskiej tajemnicy, ekspresyjna, inteligentna, niebanalnie piękna, pełna uroku – mistrzyni nastroju. Pracę w Starym Teatrze rozpoczęła od owianej metafizyką roli Lei w „Dybuku” w reżyserii Andrzeja Wajdy (Nagroda Opolskich Konfrontacji Teatralnych). Artystka wcielając się w postać tragicznie opętanej panny młodej pokazała niezwykłą ekspresję środków wyrazu. Kolejne spotkania z reżyserem to role: Racheli w „Weselu” (nagroda Opolskich Konfrontacji Teatralnych –  Klasyka Polska) potraktowanej przez aktorkę jako studium nastroju, wewnętrznych emocji, subtelnej mowy ciała, Wirginii w „Słomkowym kapeluszu” narysowanej wodewilową kreską oraz mistrzowskiej warsztatowo Damy Dworu w „Makbecie”. Niezwykle interesujące, pełne zabawy formą, dyscypliny, aptekarskiego ważenia groteski i absurdu okazały się role w dramatach Ionesco: Uczennicy w „Lekcji” w reżyserii Eliny Lo Voi oraz Królowej Marii w „Król umiera czyli ceremonie” w reżyserii Krzysztofa Nazara. W inscenizacjach Rudolfa Zioły: w baśniowej postaci Adelmy w „Księżniczce Turandot” pokazała lekkość arlekinady, zabawy teatrem, Dziewczynę czyli Olę w „Reformatorze” nasyciła prawdą psychologiczną. Doskonale sprawdziła się w stylizowanej formie dell’arte w roli Pameli/Manekina w „Kramie Karoliny” w reżyserii Agnieszki Glińskiej. Za rolę Joanny – prowincjonalnej aktorki lalkowej –  we „Wznowieniu” autorstwa i w reżyserii Macieja Wojtyszki otrzymała nagrodę Kaliskich Spotkań Teatralnych. Postać nieszczęsnej Anuszki z „Mistrza i Małgorzaty” wg Bułhakowa w inscenizacji Krystiana Lupy była kwintesencją aktorskiej odwagi balansowania na cienkiej linie między dramatem a śmiesznością – wulgarna, w pijackim rozmamłaniu „opadających pończoch”, pogubiona w świecie szatańskich tricków, szukała usprawiedliwienia i akceptacji (nominacja do krakowskich „Ludwików”). W groteskowy i prześmiewczy świat przedstawień Mikołaja Grabowskiego wpisała się gombrowiczowskimi postaciami Księżnej, Damy w Burgundzie, Jednej z postaci w grupie Krytyków z „Tanga Gombrowicz” oraz odzianej w męski garnitur Kobiety w „Sejmie kobiet” Arystofanesa. Jej kreacja Matki w „Ósmym dniu tygodnia” wg Hłaski w reżyserii Armina Petrasa, spowitej w kokon wiecznej depresji, choroby, brzydkiego starzenia – była znakiem, krzykiem samotności współczesnego człowieka. Świetnie oceniona została rola w „Sędziach” w reżyserii Marii Spiss: „Najmocniej zabrzmiała tragedia Jewdochy, kobiety, którą miłość złapała w pułapkę bez wyjścia”. Wpisując się w drapieżną inscenizację „Do Damaszku” Jana Klaty, aktorka łączy mistrzostwo warsztatowe z peregrynacją w przestrzeń metafizyki.
(eb)

Nagrody:
1996 – XXXVI Kaliskie Spotkania Teatralne – nagroda aktorska za rolę Joanny  w przedstawieniu „Wznowienie” M. Wojtyszki, reż. M. Wojtyszko.
1993 –  XVIII Opolskie Konfrontacje Teatralne „Klasyka Polska” – nagroda aktorska za rolę Rachel [w] „Wesele” S. Wyspiańskiego, reż. A. Wajda.
1989 – XIV Opolskie Konfrontacje Teatralne „Klasyka Polska – nagroda aktorska za rolę Lei w przedstawieniu „Dybuk” S. An-skiego, reż. A. Wajda

W teatrze:
Pijacy - PIJAKIEWICZOWA
Do Damaszku - G (GROUPIE)
Do Damaszku - G (GROUPIE)


Chłopcy – Hrabina de Profundis
Do Damaszku – G (Groupie)
Dumanowski Side A i B – Jedna z postaci
Dybuk – Lea
Fantom – Żona
Fedra – Enona
Iwona księżniczka Burgunda – Ciotka Faura
Jaskinia filozofów – Ksantypa
Klątwa – Jedna z postaci w Chórze
Kram Karoliny – Pamela/manekin
Król umiera czyli ceremonie – Królowa Maria
Księżniczka Turandot – Adelma
Legenda – Rusałka (gościnnie)
Lekcja – Uczennica
Makbet – Dama dworu
Mistrz i Małgorzata – Anuszka / Kuzynka Arkadiusza Apollonowicza
Nie-boska komedia – Matka Chrzestna
Niebo-Piekło – Kobieta / Dona Urraca, Mariquita / Kamila Perichole
Operetka – Walentowa
Ósmy dzień tygodnia – Matka
Pan Tadeusz czyli Ostatni Zajazd na Litwie – Podkomorzyna
Pieszo – Pani
Pijacy – Pijakiewiczowa
Przekłady – Brodget
Przemiana – Matka
Reformator – Ola
Sędziowie – Jewdocha
Sejm kobiet – Kobieta
Słomkowy kapelusz – Wirginia
Tak zwana ludzkość w obłędzie – Matka
Tango Gombrowicz – Księżna, Dama w burgundzie, Jedna z postaci w Grupie Krytyków
Terezin – Jedna z postaci
Wdowy – Wdowa 1-sza
Werter – Pani M. *
Wesele – Rachel
Wielebni – Mrs. Maria Simpson
Wiosna Narodów w Cichym Zakątku – Melania
Wznowienie – Joanna
Zamiana – Marta
Zdrada – Emma
Życie jest snem – Dama dworu