Premiera Wyzwolenia w reżyserii Mikołaja Grabowskiego odbyła się 30 maja 2004 roku. Nie minął jeszcze rok, a widzowie Starego Teatru mogą oglądać już trzecią wersję tego spektaklu. Tym razem zmiany poszły tak daleko, że należy uznać ją za nową premierę. Wyzwolenie to rozprawa o teatrze, o Polsce, narodowych mitach, romantyzmie, źródłach europejskiej kultury - wiwisekcja zbiorowej i jednostkowej duszy. To wciąż nowoczesna forma dramatyczna, otwarta, wielopiętrowa, ironiczna. Konrad walczy tu z maskami - teatru, społeczeństwa, tradycji - ale także odkrywa maski własne. Obnażając innych, obnaża siebie. Ten dramatyczny i poruszający proces dochodzenia do prawdy został genialnie zapisany przez Stanisława Wyspiańskiego w drugim akcie Wyzwolenia w rytmie gorączkowych rozmów i wizji. W spektaklu Mikołaja Grabowskiego - w jego ostatniej wersji - akt z Maskami staje się nie tylko kluczem do dramatu Wyspiańskiego, ale także pełną pasji rozprawą z maskami dzisiejszej Polski.

Mikołaj Grabowski nie szukał wymyślnych rozwiązań inscenizacyjnych. Wybrał pomysł najprostszy, co nie znaczy, że najłatwiejszy - wspólnie z aktorami sprawdzał, jakie sytuacje dzisiejszego polskiego świata i polskiego teatru można opisać za pomocą dialogów z dramatu Wyspiańskiego. Najbardziej nawet enigmatyczne i mgliste kwestie poety zabrzmiały konkretnie i wyraziście. żeby tekst Wyspiańskiego stał się nośny, musi dotyczyć czasu, w którym jest grany. Ubrany w historyczny kostium - wyda głuchy ton. Wyzwolenie ciągle jest dramatem o teatrze, o tworzeniu teatru przede wszystkim. Potem zmienia się w pytanie o rzeczywistość, o której ma opowiedzieć powstający spektakl. Jakość teatru będzie zależeć od tej rzeczywistości. (...)

Scena jest ukośnie zamknięta wielką lustrzaną płaszczyznę - przy niej lampki i stoliki garderoby. Jesteśmy więc w teatrze, też na zapleczu sceny. Dopiero trwa próba, aktorzy sprawdzają różne pomysły. Nic jeszcze nie jest gotowe. Propozycja Konrada zderza się z szablonem teatralnych sposobów i szablonem myślenia o współczesności. W pomysłach aktorów łatwo rozpoznać dzisiejsze grupowe, sterowane demagogią zachowania - wykpione, ale i pełne samozadowolenia. Niezupełnie wiadomo, czy to polska rzeczywistość jest taka płaska jak karykatura, czy tylko teatr nie umie pokazać nic więcej niż schematyczną zewnętrzność póz i min. I dla samych aktorów są one zbyt proste i oczywiste. Szybko je porzucają, teatr znika przysłonięty szarą zasłoną, przed nią stoi ławka długa na całą szerokość sceny. Spektakl zmienia się w gorączkową rozmowę brzmiącą mocno i bardzo współcześnie. Zdarzą się w niej dwie postawy. Konrada usiłującego bronić powagi i czystości wypowiadanych słów, utożsamiającego się z tym, co mówi, traktującego dialog jako proces docierania do prawdy i jego partnerów, dla których słowa są elementem gry, strategii, prowokacji, dystansujących się od wypowiadanych zdań. Banalnych ideologów z pierwszej części przedstawienia zastąpili sceptyczni rezonerzy, łatwo znajdujący kontrargument dla każdej próby nazwania istoty rzeczy. (...)

Mikołaj Grabowski pokazał przedstawienie o pomieszaniu języków, które obezwładnia teatr i pokonuje pojedynczego człowieka.

(Maria Prussak, "Didaskalia" 2004, nr 63)